www.oruneday.it di Giampaolo Ghisu

giovanni sotgiu

S'EMIGRANTE

1)

Amabile lettore

iscurta su lamentu

d'unu ch'este in s'america emigradu

Esprimo su dolore

affannu e patimentu

ch'in sa vida penosa 'appo passadu

e ancora passenne

contro sorte lottenne

sa chi barbaramente mi hat trattadu

e como a su futuru

paret chi est airada pejus puru

 

2)

 

Sorte chi mi accagionas

e de penas mi estis

pruite mi has de goi perseghidu

e pruite mi abbandonas

non ses tue chi assestis

sas aes senza pinnas in su nidu

dennelis nutrimentu

finas c'a cumprimentu

sas alas pro volare hana rezzidu

e pustis impinnidas

ancora dae te sun assistidas.

 

3)

 

E pro me disdiciadu

non b'at atteru isettu

cuntinu contra mie ses annada

non bastat chi istrapadu

m'has cuddu caru oggettu

chi cunfortabat s'anima affannada.

vista sa prus penosa

su idere un'isposa

in sa tenera edade sepultada

lassannemi ses fizzos

minores,itte pena,itte fastizzos.

 

4)

 

E non galu cuntenta

de su meu penare

e de sa vida isventurada mia

sa cruda ferramenta

mi sichiti a vibrare

punghete e non mi ochiti de una ia

pruite no m'as mortu

prima 'e su passa portu

a su nessi erepo attu cumpagnia

intro e s'oscura losa

a sa perdida amada mea isposa.

 

5)

 

Intennenne sa fama

de sa richessa forte

se s'America Meridionale

intro eo puru in brama

b'hanno a chircare sorte

credenne e ne torrare prinzipale

fattu su passaportu

decisu appo e risortu

d'abbandonare sa terra natale

nessi de improvvisu

cambio sorte si mudo paisu.

 

6)

 

Su vintitres d'agustu

novichentos e deche

mi parto a sa repubblica Argentina

chin amaru disgustu

sa vortuna n'hat neche

sa chi m'hat trascinadu a sa ruina

partenzia fatale

pro curare su male

non b'ha pius adatta meichina

e lasso sos minores

privor de ambos duos genitores.

 

7)

 

A s'ora e sa partenzia

de su lungu viaggiu

circundados giuchio a fizzos mios

a sa tale presenzia

non tenia coraggiu

mancu a lis poder dare sos addios

infine mi dispazzo

lor basso e los abbrazzo

e lor los lasso chin lagimas a rios

parto discunortadu

e appo in Porto Torres pernotadu.

 

8)

 

Parto chin su vapore

nadu Paraguay

c'a Genova soliat approdare

piroscafu minore

sa gente fitti assai

chi non b'haiat loccu 'e nos corcare

sos chin ban viaggiadu

mesca canno es turbadu

ischin cantu si suffrit in su mare

passadu amus  ch'in pena

Bonifacio, Caprera e Maddalena.

 

9)

 

In Capraia passessit

in sa Corsica ancora

e pustis in Ispezia ch'est passadu

in Livorno firmessit

nessi chimbe o ses oras

pro aer mercanzias caricadu

si partiti dae nou

a su destinu sou

su mare da vit placidu e calmadu

lumpimus chin lestressa

a sa ricca cittade genovesa.

 

10)

 

Su vapore vranzesu

lumenadu Italie

vitt'in su portu 'e Genoa approdadu

altu largu e distesu

su calis chi su die

n-hat circa duamiza collocadu

bestias e foraggiu

provvistas de viaggiu

varias mercanzias hat leadu

salpadu su naviu

damus tottu a sa patria s'addiu.

 

11)

 

Patria Italiana

addios e a mic'anno

isto replichenne chin dolore

parto a terra lontana

non poto narres canno

torro a bider su tou tricolore

in tene appo patidu

e affannos soffridu

e puru t'amo chin siceru amore

chi tenzo in coro brama

ca m'as fattu nutrire e mi ses mama.

 

12)

 

Turbadu in pensamentos

istao replichenne

su passadu, presente e s'avvenire

sos anticos turmentos

los passo meditenne

chi mi solin sa vida consumire

perņ non pensaia

ch'ancora ne tenia

atteras medas galu e ne patire

s'Italia lassamus

e luego sa Franza visitamus

 

13)

 

Firmesit in Marsiglia

cittade de ammirare

de sa ricca industriosa Vranza

sa sua meraviglia

es digna de lodare

ricchessa,arta bellessa,eleganza

zente dotta e abista

populu socialista

c'amat sa libertatde e fratellanza

odiata s'isbirraglia

isfruttadores de sa prideraglia

 

14)

 

Sos chi fini in cuss'arte

los han tottu abborridas

timidos non los han pro sa suttana

gai sa bona parte

si che sono fughidos

a Nord in sa provincia Americana

sos chi sono abarrados

restan senza pagados

abbirgonzidos e suffrinne gana

lis nana "bessi fora,,

si cheres pane tribaglia e sudora!

 

15)

 

Sa Vranza amus lassadu

sichimus a marciare

como tardamus a accattare terra

jeo disisperadu

non s'idet pezzi mare

finalmente a s'istrettu e Gibilterra

e s'idet sa campagna

de su regnu d'Ispagna

ses naves mercatiles e de gherra

e pustis pił lontana

sicche idet puru sa costa africana.

 

16)

 

Demuli una Mirada

e s'affligida Ispagna

cudda ch'atteros tempus fit brillante

como este abbandonada

sa fertile campagna

pro gurpa de non bhaer tribagliantes

son patinne fastizzos

e gana fin a chizzos

su pacu restu de sos abitantes

s'Ispagna es ruinada

pro gurpa chi sa zente este emigrada.

 

17)

 

In Daccari hat firmadu

cittadella africana

governada perņ dae sa Vranza

populu abbandonadu

razza maomettana

razza e nudos sutta s'ignoranza

chi finas sa donzellas

hann sas nudas mammellas

palas e brazzos, gambas e panza,

pezzi unu maccarolu

chi su mermu irgonzosus cuccuzzat solu.

 

18)

 

Est in s'Equatore

su sole cumparia

d'esser firmu in sa punta e s'intinna

s'iscottante calore

fissu tramandaiat

pariat de allumare preda e linna

e l'iscrier su fattu

prus giaru e prus esattu

non possedo memoria nč pinna

cumpatide lettores

si facco volontarios errores.

 

19)

 

Passat s'Equatore

su vapore anna drittu

e navigat in s'Atlanticu oceanu

mitigat su calore

anzi tirat su vrittu

chi fachia tremare a su manzanu

sa clima est cambiada

su cales chi non bada

de cantos passizzeris unu sanu

sun mannos e minores

in firmos de catarru e raffreddores.

 

20)

 

Sichimus su viaggiu

in tale circustanzia

pensenne a su ch'at fattu su destinu

perdenne su corazzu

privu e d'ogni isperanzia

e lacrimas versenne de continu

pensenne a fizos mios

a sos dados addios

fit palpitenne su coro in su sinu

perņ preghenne a deu

sanu e salvu torrare a loccu meu.